Scarlatti [skar~], Scarlata, Anna Maria, *8 XII 1661 Palermo, †14 XII 1703 Neapol, włoska śpiewaczka, pochodząca z rodziny sycylijskich muzyków, córka Pietro Scarlaty (*Trapani, †ok. 1681 Palermo) i Eleonory d’Amato. W 1672 pod opieką matki wyjechała wraz z bratem Alessandrem i siostrą Melchiorrą Brygidą (1663–1736) do Rzymu. Obie siostry uczyły się śpiewu, fakty wskazują jednak, że profesjonalną śpiewaczką została tylko Anna Maria. Swoim kunsztem i wdziękiem ujęła rzymskich notabli i zyskała protektorkę w osobie królowej Szwecji Krystyny, osiadłej w Rzymie po abdykacji. Nie wiadomo, która z sióstr wywołała w Rzymie skandal obyczajowy (prawdopodobnie Anna Maria, poślubiając w 1679 duchownego). W 1680 wystąpiła w Wenecji w operach Il ratto delle Sabine P.S. Agostiniego oraz Vespasiano C. Pallavicina. W 1684 wyjechała do Neapolu; Alessandro Scarlatti został tam wówczas kapelmistrzem dworu królewskiego. W 1699 Anna Maria jako wdowa wyszła powtórnie za mąż za armatora N. Barbapiccolę, później impresaria Teatro S. Bartolomeo, w którym w latach 1703–04 wystawiano pierwsze opery Domenica Scarlattiego. Córka Anny Marii z drugiego małżeństwa, Giuseppina Eleonora (1700–74), poetka, w 1729 poślubiła bogatego kupca F.M. Frezzę, a jej salon, w którym bywali m.in. znakomici śpiewacy (jak C. Broschi, zwany Farinellim) i kompozytorzy (jak L. Leo) należał do ważnych ośrodków życia literacko-muzycznego Neapolu.
Literatura: H. Springer Das Partitur-Autograph von Giuseppe Scarlattis bisher verschollener „Clemenza di Tito”, w księdze pamiątkowej P. Schenkego, Berlin 1913; P. Fienga La véritable patrie et la famille d’Alessandro Scarlatti oraz Giuseppe Scarlatti et son incertaine ascendance directe, „La Revue Musicale” VIII, 1932 oraz XIII, 1933; C. Sartori Gli Scarlatti a Napoli, „Rivista Musicale Italiana” XLVI, 1942; O. Tiby La famiglia Scarlatti. Nuove ricerche e documenti, „Journal of Renaissance and Baroque Music” I, 1946/47; N.A. Solar-Quintes Documentos sobre la familia de Domenico Scarlatti, „Anuario musical” IV, 1949; U. Prota-Giurleo Un „Aspasia” napoletana. Giuseppina Eleonora Barbapiccola, „Gazzetta musicale di Napoli” II, 1956; U. Prota-Giurleo Notizie intorno ad Anna Maria Scarlatti, „Archivi d’Italia e rassegna internazionale degli archivi” seria II, XXVII, 1960; U. Prota-Giurleo I congiunti di Alessandro Scarlatti, w: Celebrazione del 3o centenario della nascita di Alessandro Scarlatti, Neapol 1960.
