Kunzen, Adolph Carl

Kunzen [kʹunc^en], Kuntzen, Adolph Carl, *22 IX 1720 Wittenberga, pogrzeb. 11 VII 1781 Lubeka, niemiecki kompozytor i organista, syn Johanna Paula. Gry na organach uczył się u ojca i J.W. Lustiga w Hamburgu. W czasie podróży koncertowej z ojcem Adolph Carl Kunzen grał w 1728 w Aurich w obecności duńskiej rodziny królewskiej. W latach 1749–52 był koncertmistrzem na dworze księcia Christiana Ludwiga II w Schwerinie. W latach 1753–57 przebywał w Londynie; w 1757 wrócił do Lubeki, gdzie objął po ojcu stanowisko organisty w kościele Najświętszej Maryi Panny i kontynuował działalność publiczną ojca, m.in. organizował Abendmusiken. Córka Adolpha Carla Kunzena, Friederica Louise Ulrica (1765–1839), była śpiewaczką; w latach 1787–1837 występowała w teatrze dworskim w Ludwigslust.

Ważne miejsce w spuściźnie kompozytorskiej Adolpha Carla Kunzena zajmują pieśni. Są to liryczne lub żartobliwe miniatury o swobodnej melodyce i bogatym harmonicznym towarzyszeniu fortepianu oraz fletu lub skrzypiec ad libitum. W oratoriach pisanych na Abendmusiken kompozytor wprowadza wielkie, dramatyczne chóry, recytatywy akompaniowane oraz wirtuozowskie partie instrumentalne w ariach i duetach. Mają one budowę 5-częściową, typową dla oratoriów przeznaczonych na Abendmusiken. Adolph Carl Kunzen jest autorem podręcznika generałbasu pt. Unterricht im Generalbass mit Exempeln (1745), zachowanego w rękopisie.

Literatura: J. Mattheson Grundlage einer Ehren-Pforte, Hamburg 1740, wyd. nowe red. M. Schneider, Berlin 1910, przedr. 1969 (zawiera szkic autobiografii Johanna Paula Kunzena); C.A. Martienssen Holger Danske, „Zeitschrift der Interenationalen Musikgesellschaft” XIII, 1911–12, W. Stahl Die Lübecker Abendmusiken im 17. und 18. Jahrhunderts, Lubeka 1937; J. Hennings Adolf Karl Kunzen und seine „Lieder zum unschuldigen Zeitvertreib”, „Die Musikforschung” III, 1950; A. Edler Der nordelbische Organist, Kassel 1982; V. Scherliess, A. Schnoor Theater-Music in der Kirche w: Zur Geschichte der Lübecker Abendmusiken, Lubeka 2003.