Bontempi Giovanni Andrea, właściwie Angelini, *1624, Perugia, †1 VI 1705 Brufa (koło Perugii), włoski kompozytor, śpiewak (kastrat) i historyk muzyki. W wieku lat 11 rozpoczął edukację w dziedzinie literatury oraz muzyki i dzięki swemu opiekunowi C. Bontempiemu (od którego przejął nazwisko) został wysłany do Rzymu, do sławnej szkoły przy Oratorio dei Filippini. Pobyt tam miał decydujące znaczenie dla jego późniejszej działalności, tak muzycznej, jak i literackiej. Wówczas zwrócił na siebie uwagę V. Mazzocchiego i został jego uczniem, a po wyjeździe do Wenecji (1643) związał się z Cappellą Marciana przy bazylice św. Marka jako kantor (czasem nawet zastępował dyrygenta). Od 1650 przebywał w Dreźnie na dworze elektora saskiego Johannesa Georga I jako śpiewak i kompozytor, od 1651 na czele prywatnej kapeli dworskiej wraz z H. Schützem. Wówczas powstała Il Paride…, pierwsza włoska opera wystawiona w Dreźnie. Sukces tego melodramatu spowodował (po kilkuletnim pobycie we Włoszech) powrót do Drezna, gdzie Bontempi przebywał od 1671 do 1680, dzięki swym technicznym oraz scenicznym umiejętnościom otrzymując tytuł inżyniera i „mistrza maszynerii”.
Twórczość kompozytorska Bontempiego obejmuje opery. Z dzieł teoretycznych zwraca uwagę Nova quatuor vocibus componendi methodus…, praca, w której podany jest system ścisłego kontrapunktu prima pratica.
Literatura: C. Mutini Angelini-Bontempi, Giovanni Andrea, w: Dizionario Biografico degli Italiani, t. 3, Treccani 1961, wersja online 2018; K. von Fischer Europejska myśl historyczna o muzyce do połowy XVIII wieku, „Muzyka” 23 (1978) nr 3; S. Berti Alcune inedite notizie biografiche su Angelini Botempi, w: „Esercizi: Musica e spetacolo”, t. 11 (1992) nr 2.
Kompozycje:
opery:
Il Paride…, tekst włoski i niemiecki, wyst. i wyd. Drezno 1662
Dafne… (Apollo und Dafne), z M.G. Perandą, tekst niemiecki, wyst. Drezno 1671
lo… (Jupiter und lo), tekst niemiecki, wyst. Drezno 1673
***
oratorium Vita e martirio di S. Emiliano, zachowany tylko tekst
Prace
Nova quatuor vocibus componendi methodus…, Drezno 1660
Tractatus in quo demonstrator occultae convenientiae sonorum systematis participati…, Bolonia 1690
Historia musica…, Perugia 1695