Pasquali, Francesco

Pasquali [pask´uali], Pasquale, Pascale, Paschali, Francesco, *koniec XVI w. Cosenza (k. Neapolu), †po 1644 (?), włoski kompozytor. Studiował w Rzymie, w latach 1622–31 był kapelmistrzem katedry w Viterbo, protegowanym kardynała T. Mutiego, biskupa Viterbo i Toscanelli, któremu dedykował dwa ostatnie zbiory. W latach 1631–1632 był kapelmistrzem katedry w Todi, Dedykację op. 6 podpisał 20 XII 1632 w Anconie, w 1635 bezskutecznie zabiegał o stanowisko maestro di cappella katedry w Urbino. W 1638 był kapelmistrzem w Orte, a w latach 1640–1644 w Cavalieri di Santo Stefano w Pizie. Jedynym w całości zachowanym zbiorem Pasqualiego są madrygały op. 5 z 1627.

Twórczość Pasqualego stylistycznie bliska kompozytorom szkoły rzymskiej przełomu XVI i XVII w., ukazuje proces stopniowego odchodzenia od dominacji polifonii i kontrapunktu stile antico w kierunku stile concertato i rozwiązań warsztatowych typowych dla seconda pratica. Już w op. 1 (zachowane tylko basso continuo) przy ostatnich sześciu madrygałach Pasquali zaznaczył: „concertad nel clavicembalo”; w Sacrae cantiones partia organów wykazuje jeszcze wiele cech basso seguente. Pasquali stosował nowoczesne typy obsadowe (1–5 głosów i basso continuo), jednak jego zbiory pozbawione są partii instrumentalnych.

Literatura: J. Whenham Duet and Dialogue in the Age of Monteverdi, t. 1, Ann Arbor 1982; A. de Angelis La cappella musicale di Viterbo nel secolo XVII, „Rivista Italiana di Musicologia” XIX, 1984; G. Ferraro La diaspora dei musicisti calabresi del Cinque e Seicento w: Fausto Torrefranca: L’uomo, il suo tempo, la sua opera, red. G. Ferraro, A. Pugliese, Vibo Valentia 1993; V. Sargeni Musica e musicisti nella Cattedrale di Todi dopo il Concilio di Trento (secoli XVI–XVII), „Bollettino della Deputazione di storia patria per l’Umbria” C/2, 2003; G. Davoli Francesco Pasquali, „Nobile Cossentino”, e il madrigale tra Cinque e Seicento, „Calabria sconosciuta” CXIV, 2007.